Om de kwaliteit van dienstverlening en toezicht te bewaken, is het belangrijk om nieuwe bezuinigingen op uitvoeringsorganisaties en inspecties te bekijken in samenhang met de taken van deze organisaties. Vereenvoudiging, digitalisering en een takenreductie zijn daarbij onvermijdelijk en een randvoorwaarde. Voor het verantwoord realiseren van besparingen is het belangrijk scherpe keuzes te maken, heldere normen te stellen en een verdere stapeling van uitzonderingen voor specifieke groepen te voorkomen. Dit stellen het Netwerk Publieke Dienstverleners (NPD) en de Inspectieraad (IR) in een brief aan beoogd premier Jetten.
Rodrique Engering, voorzitter NPD en bestuursvoorzitter KVK: “Het is belangrijk dat we blijven investeren in een overheid die er echt voor de burger en ondernemer is. De inspanningen die we daarin al hebben gedaan, mogen niet verloren gaan. Tegelijk is de budgettaire opgave van het nieuwe kabinet groot en we beseffen dat wij daar een bijdrage aan moeten leveren. Bij die nieuwe financiële taakstelling ontkomen we niet aan vereenvoudiging, digitalisering en een vermindering van taken.”
Vereenvoudiging en gegevensdeling
Het samenwerkingsverband van uitvoeringsorganisaties NPD en de IR pleitten al eerder voor een vereenvoudigingswet, bedoeld om bestaande regels eenvoudiger te maken. Dat die nu als voornemen in het coalitieakkoord staat is positief, stellen ze. De voorgestelde wet is een goede stap om de complexiteit van regels aan te pakken. Daarnaast is verdere vereenvoudiging dringend nodig voor stelsels waar dienstverlening vastloopt of dreigt vast te lopen.
Inspectieraad-voorzitter Alida Oppers: “Vereenvoudiging van stelsels en regels is van belang om toezicht werkbaar te maken. Dat kan gaan om minder taken voor inspecties en minder regels. Maar ook om een eenvoudiger toepassing van regels, de verruiming van samenwerkingsmogelijkheden tussen inspecties of acceptatie van meer risico door de maatschappij.”
Ook zijn verbeteringen op het gebied van gegevensdeling, onafhankelijk toezicht en digitalisering nodig. Die dragen direct bij aan betere dienstverlening voor burgers en ondernemers.
Snelle toets op uitvoerbaarheid van beleid
Het NPD en de IR willen graag op korte termijn concrete afspraken maken over vaste afstemming tussen politiek, beleid, uitvoering en toezicht, en stellen voor om bij beleidsvoorbereiding al een snelle toets op uitvoerbaarheid te doen. Dit betekent nauwe betrokkenheid in het voortraject van beleidsvorming en wetgeving.
De wensen van NPD en IR sluiten aan bij voornemens uit het coalitieakkoord om meer ruimte te geven aan professionele afwegingen in de uitvoeringspraktijk. Engering: “Dat is ons uit het hart gegrepen. De stelling in het coalitieakkoord dat ‘de uitvoering het hoe’ bepaalt, onderschrijven wij volledig. Dat vraagt om een nauwe en goede samenwerking die op tijd begint, zodat er ruimte is om echt mee te denken.”
Het NPD en de IR stellen voor om de komende tijd te gebruiken om, in samenspraak met politiek en beleidsmakers, een goed plan te maken voor het verantwoord realiseren van de opgaven in de publieke dienstverlening en het toezicht, met oog voor de uitvoering.
NPD
Het Netwerk van Publieke Dienstverleners vertegenwoordigt ruim 80 grote en kleinere publieke dienstverleners, van de Nationale Politie, Belastingdienst, UWV en Rijkswaterstaat tot aan het CBR, SVB en KVK. Publieke dienstverleners hebben dagelijks contact met burgers en ondernemers. Zij zijn het gezicht van de overheid en hebben direct contact met alle lagen van de bevolking en zien hoe beleid in de praktijk uitpakt. Hierdoor weten ze wat er speelt en kennen ze de mogelijkheden en beperkingen in de praktijk. En welke plannen haalbaar zijn en welke niet.
IR
De Inspectieraad is het samenwerkingsverband van de 13 rijksinspecties. Als publieke toezichthouders zien we toe op de naleving en uitvoering van wetten en andere regels door bedrijven, instellingen en de overheid zelf en kijken we of deze wetten en regels in de praktijk uitwerken zoals is beoogd. Als inspecties staan we zo dagelijks midden in de samenleving en in de uitvoeringspraktijk en fungeren wij daarmee ook als oren en ogen van en voor de samenleving.
